ഉത്തരം: ബറകത്ത്

ഇസ്‌ലാമില്‍ “അസ്സലാമു അലൈക്കും” എന്നത് ഒരു സാധാരണ അഭിവാദ്യം മാത്രമല്ല. പരസ്പര സ്നേഹവും സൗഹൃദവും വളര്‍ത്തുന്ന മഹത്തായ സുന്നത്താണ് സലാം. ഒരാളെ കാണുമ്പോള്‍ സലാം പറയുന്നതുപോലെ തന്നെ, ഒരിക്കല്‍ കണ്ടുമുട്ടിയ ശേഷം വീണ്ടും കണ്ടുമുട്ടുമ്പോഴും സലാം പറയുന്നത് സുന്നത്തില്‍പ്പെട്ടതാണ്. അതായത്, ഒരിക്കല്‍ സലാം പറഞ്ഞുവെന്ന കാരണത്താല്‍ പിന്നീട് വീണ്ടും കാണുമ്പോള്‍ സലാം ഒഴിവാക്കേണ്ടതില്ല. ഓരോ കൂടിക്കാഴ്ചയും സലാമിലൂടെ പുതുക്കുന്നത് ഇസ്‌ലാം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു.

ഒരാള്‍ തന്റെ സഹോദരനെ കണ്ടു സലാം പറഞ്ഞു. പിന്നീട് അവര്‍ക്കിടയില്‍ ഒരു മതിലോ മരമോ കല്ലോ പോലുള്ള എന്തെങ്കിലും തടസ്സമായി. വീണ്ടും പരസ്പരം കണ്ടുമുട്ടിയാല്‍ വീണ്ടും സലാം പറയണം. നബിﷺ ഇത്തരത്തില്‍ സലാം വ്യാപകമാക്കാന്‍ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. കാരണം, സലാം വര്‍ധിപ്പിക്കുന്നത് പരസ്പര സ്നേഹവും അടുപ്പവും വര്‍ധിക്കുന്നതിനുള്ള കാരണമാണ്. നബിﷺ പറഞ്ഞു: “നിങ്ങള്‍ വിശ്വാസികളാകുന്നതുവരെ സ്വര്‍ഗത്തില്‍ പ്രവേശിക്കുകയില്ല; നിങ്ങള്‍ പരസ്പരം സ്നേഹിക്കുന്നതുവരെ വിശ്വാസികളാകുകയുമില്ല. നിങ്ങള്‍ ചെയ്താല്‍ പരസ്പരം സ്നേഹിക്കാന്‍ കഴിയുന്ന ഒരു കാര്യം ഞാന്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് അറിയിച്ചുതരട്ടെയോ? നിങ്ങള്‍ക്കിടയില്‍ സലാം വ്യാപിപ്പിക്കുക.” (മുസ്‍ലിം)

ഇതില്‍ നിന്ന് സലാം ഒരു സാമൂഹിക മര്യാദ മാത്രമല്ലെന്നും, ഈമാനും പരസ്പര സ്നേഹവും ശക്തിപ്പെടുത്തുന്ന ഒരു ആരാധനാകര്‍മ്മമാണെന്നും മനസ്സിലാക്കാം. സലാം പറയുമ്പോള്‍ നാം മറ്റൊരാള്‍ക്ക് സമാധാനവും സുരക്ഷയും ആശംസിക്കുകയാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ സലാം മുസ്‌ലിം സമൂഹത്തിലെ ബന്ധങ്ങളെ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്ന ശക്തമായ ഒരു മാര്‍ഗമാണ്. ഹൃദയങ്ങളില്‍ അകല്‍ച്ചയും പിണക്കവും വളരുന്ന കാലത്ത്, ഒരു ആത്മാര്‍ത്ഥമായ “അസ്സലാമു അലൈക്കും” പോലും ബന്ധങ്ങളെ വീണ്ടും ഊഷ്മളമാക്കാന്‍ കഴിയുന്ന സന്ദേശമായി മാറുന്നു.

വീട്ടിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുമ്പോഴും സലാം പറയണം. ഭാര്യ, മക്കള്‍, മാതാപിതാക്കള്‍ തുടങ്ങി വീട്ടിലുള്ളവരോട് സലാം പറയുന്നത് സുന്നത്താണ്.

അല്ലാഹു പറഞ്ഞു: “... നിങ്ങള്‍ വല്ല വീടുകളിലും പ്രവേശിക്കുന്നതായാല്‍, നിങ്ങള്‍ നിങ്ങള്‍ക്കു തന്നെ - അല്ലാഹുവിങ്കല്‍നിന്നുള്ള പാവനമായ ഒരു അനുഗ്രഹീത ഉപചാരമെന്ന നിലക്ക് - സലാം ചൊല്ലണം.” (നൂര്‍ 61) ഇവിടെ “അന്‍ഫുസികും” (أَنْفُسِكُمْ) എന്ന പ്രയോഗം ശ്രദ്ധേയമാണ്. സ്വന്തം കുടുംബാംഗങ്ങളെ സ്വന്തം ആളുകളായാണ് കാണേണ്ടത് എന്നതാണ് ഇതിന്റെ മനോഹരമായ ആശയം.

വീട്ടില്‍ പ്രവേശിക്കുമ്പോള്‍ സലാം പറയുന്ന ശീലം കുടുംബാന്തരീക്ഷത്തില്‍ സ്നേഹവും സമാധാനവും ബറകത്തും വളര്‍ത്തുന്നു. അതിനാല്‍, പുറത്തുള്ളവരോട് മാത്രം സലാം പറയുന്ന ശീലം പോരാ; നമ്മുടെ സ്വന്തം കുടുംബമാണ് ആദ്യം സലാമിന്റെ അവകാശികള്‍. വീട്ടില്‍ പ്രവേശിച്ച ഉടന്‍ ഫോണ്‍ നോക്കുന്നതിനോ മറ്റു കാര്യങ്ങളില്‍ മുഴുകുന്നതിനോ പകരം കുടുംബാംഗങ്ങളെ അഭിവാദ്യം ചെയ്യുക എന്നത് ചെറിയൊരു പ്രവൃത്തിയാണെങ്കിലും അതിന് വലിയൊരു കുടുംബമൂല്യമുണ്ട്. മുഹമ്മദ് നബിﷺ അനസ് (റളിയല്ലാഹു അന്‍ഹു)വിനോട് ഇങ്ങനെ ഉപദേശിച്ചു: “നീ നിന്റെ കുടുംബത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുമ്പോള്‍ അവരോട് സലാം പറയുക. സലാം പറയുന്നത് നിനക്കും നിന്റെ കുടുംബത്തിനും ബറകത്ത് നല്‍കും.” (തിര്‍മിദി, ഹസനു സ്വഹീഹ് എന്ന് ഇബ്നുബാസ്(റഹിമഹുല്ലാഹ്) വിശേഷിപ്പിച്ച ഹദീഥ്)

ഒരു വ്യക്തി ഏതെങ്കിലും ആവശ്യത്തിനായി സദസ്സില്‍ നിന്ന് എഴുന്നേറ്റ് പോയി പിന്നീട് തിരിച്ചെത്തിയാലും വീണ്ടും സലാം പറയുന്നതില്‍ തെറ്റില്ല. നബിﷺയുടെ സന്നിധിയില്‍ ഒരാള്‍ വന്നപ്പോള്‍ സലാം പറഞ്ഞു. പിന്നീട് നമസ്കരിക്കാന്‍ പോയി തിരിച്ചുവന്ന് വീണ്ടും സലാം പറഞ്ഞു. നബിﷺ അത് വിലക്കിയില്ല. ഇതില്‍ നിന്ന് കൂടിക്കാഴ്ച ആവര്‍ത്തിക്കുമ്പോള്‍ സലാമും ആവര്‍ത്തിക്കാം എന്ന സുന്നത്ത് മനസ്സിലാക്കാം. സലാം ഒരിക്കല്‍ പറഞ്ഞാല്‍ തീരുന്ന ഔപചാരികതയല്ല; കണ്ടുമുട്ടലുകളോടൊപ്പം ആവര്‍ത്തിക്കാവുന്ന സുന്നത്താണ്. അതിനാല്‍, സലാം നമ്മുടെ വീടുകളില്‍ നിന്നും സൗഹൃദങ്ങളിലേക്കും സമൂഹത്തിലേക്കും വ്യാപിപ്പിക്കേണ്ട സുന്നത്താണ്. നാം കണ്ടുമുട്ടുന്ന ഓരോ മുസ്‌ലിമിനും സലാം പറയുക; വീട്ടില്‍ പ്രവേശിക്കുമ്പോള്‍ കുടുംബത്തോട് സലാം പറയുക; വീണ്ടും കണ്ടുമുട്ടുമ്പോള്‍ വീണ്ടും സലാം പറയുക. ഒരു ചെറിയ വാക്കായ “അസ്സലാമു അലൈക്കും” നമ്മുടെ ബന്ധങ്ങളില്‍ സ്നേഹവും ഹൃദയങ്ങളില്‍ അടുപ്പവും വീടുകളില്‍ ബറകത്തും കൊണ്ടുവരട്ടെ. സലാം നമ്മുടെ നാവിലെ ഒരു വാക്കായി മാത്രം നില്‍ക്കാതെ, നമ്മുടെ ജീവിതത്തിലെ ഒരു സുന്നത്തായി മാറട്ടെ.